حرکات‌ اصلاحی‌

۱- اگر علت‌ پای پرانتزی وزن‌ زیاد باشد کاهش‌ وزن‌ شخص‌ مدنظر قرارگیرد. ۲- اگرعلت‌ این‌ ناهنجاری‌ بیماریهای‌ متابولیکی‌ وراشیتیسم‌ باشد  درمان‌ دارویی‌ صورت‌ می‌گیرد ۳- اگرعلت‌ این‌ بیماری‌ تغییرات‌ ساختارهای‌ استخوانی‌ باشد به‌ احتمال‌ زیاد با حرکات‌ اصلاحی‌ قابل‌ اصلاح‌ نخواهد بود. و یکی از راههای درمان در مراحل نهایی جراحی می باشد. ۴- اگرعلت‌ این‌ ناهنجاری‌ پارگی‌ رباطهای‌ خارجی‌ زانو باشد تقویت‌ عضله‌ چهارسررانی‌ به‌اصلاح‌ این‌ ناهنجاری‌ کمک‌ خواهد کرد ۵- اگرعلت‌ این‌ ناهنجاری‌ قدرت‌ پیش‌ از حد عضله‌ نیم‌ غشای‌ ونیم‌ وتری‌ باشد کشش‌ این‌ عضلات‌ به‌ اصلاح‌ ناهنجاری‌ کمک‌ خواهد کرد . 00022222

مثلا":

شخص‌ به‌ پشت‌ خوابیده‌ پای‌ خود رابه‌ خارج‌ چرخانده‌، دراین حالت ‌ درمانگر یک‌ دست‌ خود را زیرمچ‌ پا قرارداده‌ ودست‌ دیگرخود را روی‌ زانوی‌ شخص‌ قرارمی‌ دهد ومچ‌ پارا به‌ سمت‌ بالا کشیده‌ وزانو را به‌ سمت‌ پائین‌ فشارمی‌ دهد. ۶- اگرعلت‌ این‌ ضایعه‌ ضعف‌ عضله‌ خلفی‌ خارجی‌ زانو ‌ (دوسررانی‌ وکشنده‌ پهن‌ نیامی‌) باشد تقویت‌ این‌ عضلات‌ باید مد نظر قرارگیرد. برای‌ تقویت‌ عضله‌ دوسررانی‌ شخص‌ پای‌ خود را به‌ سمت‌ خارج‌ چرخانده‌ وروی‌ شکم‌ می‌خوابد وزانوی‌ خود را خم‌ می‌کند دراین‌ حالت‌ درمانگر به‌ مچ‌ پای‌ وی‌ مقاومت‌ اعمال‌ می‌کند. برای‌ تقویت‌ عضله‌ کشنده‌ پهن‌ نیام‌ شخص‌ به‌ پهلو می‌خوابد پای‌ خود را به‌   hyper extention می‌برد وعمل‌  abduction  را انجام‌ می‌دهد دراین‌ حالت‌ درمانگر به‌ زانوی‌ وی‌ مقاومت‌ اعمال‌ می‌کند. تذکر: ·وقتی‌ که‌ وقتی‌ که‌ بچه‌ بدنیا می‌آید یک‌ انحراف‌ فیزیوژیک‌ بصورت‌ زانوی پرانتزی‌ مشاهده‌ می‌شودرفته‌رفته‌ این‌ انحراف‌ پاکم‌ شده‌ ودریکسال‌ وهفت‌ ماهگی‌ پاهاصاف‌ می‌شوند گفته‌ می‌شود ممکن‌ است‌ این‌ صاف‌ شدگی‌ تاسه‌ سالگی‌ طول‌ بکشد بعداز آن‌ پا یک‌ انحراف‌ فیزیولوژیک‌ طبیعی‌ ازنوع‌ پای‌ ضربدری‌ پیدامی‌ کند رفته‌ رفته‌ این‌ انحراف‌ کم‌ می‌شود این‌ صاف‌ شدن‌ مجدد ممکن‌ است‌ در سن‌ ۴الی‌ ۶ سالگی‌ صورت‌ گیرد . ·کشش پا در ناحیه مفصل زانو برای باز کردن فضای مفصلی و کش بافتهای عمقی کوتاه شده که این کجی را دائمی کرده اند نیز دراصلاح درازمدت این کجی موثر است که حتما باید تحت نظر فیزیوتراپیست باشد.

 علت زانوی پرانتزی چیست؟

شایع  ترین علت زانو پرانتزی انحراف قسمت بالایی استخوان درشت نی است که به آن ژنو واروم Genu varum می گویند. در این عارضه تنه استخوان درشت نی به خط محوری بدن نزدیکتر می شود به عبارت دقیق تر هرچه از بالای استخوان درشت نی به سمت پایین تر می آییم، می بینیم استخوان به خط محوری بدن نزدیکتر شده است. البته گاهی علت پای پرانتزی در تغییر شکلی است که در قسمت های پایینی تنه استخوان ران ایجاد می شود.

از نشانه های این عارضه می توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • زانو از یکدیگر فاصله می گیرد
  • استخوان درشت نی با پیچش داخلی همراه است
  • فرد مبتلا بر روی لبه خارجی پا به صورت اردکی راه می رود.

این بیماری به علت های متفاوتی از قبیل وراثت، راه رفت زودرس کودک و استفاده از پوشک های حجیم، نرمی استخوان، پوکی استخوان، آرتروز، آسیب به صفحات رشد، بد جوش خوردن شکستگی، فلج عضلانی، پارگی کپسول و رباط خارجی زانو، ضعف عضلانی و کوتاهی عضلات به وجود می آید.

فرد مبتلا با توجه به شدت ناهنجاری می تواند نشانه های زیر را داشته باشد  یا می توان گفت موارد زیر عوارض ناشی از زتنوی پرانتزی هستند:

  • راه رفتن اردک وار
  • چرخش ساق
  • ضعف عضلات ناحیه خارجی، مانند عضلات کشنده پهن نیام، دوسر رانی و نازک نئی
  • کوتاهی عضلات ناحیه داخلی، مانند عضلات نیمه غشایی و نیمه وتری، راست داخلی و درشت نئی قدامی
  • کشیدگی رباط ها و کپسول خارجی زانو ( نازک نئی- رانی) و مچ پا ( نازک نئی قاپی) و کوتاهی رباط ها و کپسول جانب داخلی زانو ( درشت نئی- رانی) و مچ پا (دلتوئید)
  • کاهش ارتفاع پایین تنه
  • تغییر زاویه کشکک ها و تمایل آن ها به داخل
  • آرتروز زودرس
  • درد و احساس خستگی زود رس
  • سائیدگی بیش از حد کناره خارجی کفش

علل ایجاد کننده زانوی پرانتزی

  •  وزن زیاد : فشار بر روی استخوان ها هم در بچه ها و در بزرگسالان عامل زانوی پرانتزی و ضربدری است.
  •  زمینه ارثی: افرادی که زمینه استعداد ارثی در آن ها وجود دارد.
  •  بیماری روماتیسم« التهابی» عفونت مفاصل.Rheumatoid Arthritis
  •  راشیتیسم نرمی استخوان.
  •  رشد کندیل داخلی در وضعیت طبیعی کندیل داخلی نسبت به خارجی پائین تر است« که رشد کندیل به سمت بیرون منحرف می شود».
  •  شکستگی.
  •  در مورد بچه ها قنداق کردن« پوشاک زیاد» در مرحله بعد زود راه افتادن آن ها.
  •  فرو رفتگی در قسمت داخلی زانو که توأم با درد می باشد.
  •  کشیدگی در قسمت خارجی زانو« کشـش».
  •  کشکـک به سمت داخل انحراف پیدا نموده و درد در قسمت قدامی زانو بروز می نماید
  •  صافی کف پا اگر زاویه به ۹۰ درجه برسد.
  •  طبیعی ۱۳۰- ۱۲۰ درجه می باشد Coax Veraگویند.
  •  پارگی خارجیLCL .
  •  اگرعضله همسترینگ ضعیف باشد درد داریم،اگر نیم وتری و نیم غشایی ضعیف شوند،قادر به تحمل فشار عضله ثابت داخلی نبوده،درنتیجه زانو به سمت داخل منحرف می شود.
  •  کوتاهی همسترینگ وضعف دو سر رانی.
  •  کوتاهی فاصله درشت نی .Iliotibial bond
  •  قورباغه ای نشستن« چهار زانو».W-sitting

روش اندازه گیری زانوی پرانتزی

برای اندازه گیری این اختلال فرد بدون کفش و جوراب در حالی که زانوها و ران ها وی دیده می شود بدون هیچ گونه انقباض عضلانی غیر طبیعی در عضلات ناحیه ران می ایستد. زانو باید در حالت اکستنشن کامل قرار گرفته و قوزک های دو پا به گونه ای به هم بچسبد که استخوان کشکک زانو ها به روبرو نگاه کنند.در این حالت فاصله بین کندیل داخلی ران ها (فوق لقمه داخلی ران) به وسیله متر نواری، خط کش، کولیس و یا کالیپر مخصوص اندازه گیری و ثبت می شود. در برخی متون بیشترین فراوانی بین این دامنه ۲ تا ۴ سانتی متر قید شده است . حرکات اصلاحی زانوی پرانتزی و ورزش برای زانو پرانتزی با هدف تقویت ماهیچه‌های اطراف زانو، کاهش فشار روی تاندون‌ها و مفصل‌ها و بهبود پای پرانتزی انجام می‌شود. البته با انجام این تمرین‌ها نمی‌توان موارد شدید پای پرانتزی را اصلاح کرد؛ انجام این تمرین‌ها صرفاً برای اصلاح موارد خفیف پای پرانتزی مفید است.

از سری مطالب پزشکی عمومی و غیر تخصصی سایت (اطلاعات  عمومی و غیر تخصصی پزشکی برای افزایش دانش سلامت  و اطلاعات عمومی پزشکی بازدیدکنندگان)